NGUYÊN NHÂN VÔ SINH NAM GIỚI (PHẦN I) -NGUYÊN NHÂN TRƯỚC TINH HOÀN

01/10/2019 | BS Phan Nhật Quang - Th.S Nguyễn Đình Liên | 620 lượt xem
  
NGUYÊN NHÂN VÔ SINH - HIẾM MUỘN NAM GIỚI
Causes of Male Infertility
Phần I- Các nguyên nhân "trước tinh hoàn" gây vô sinh nam giới
 
Tổng quan
Tỷ lệ vô sinh ở các cặp đôi có quan hệ tình dục thường xuyên rơi vào khoảng 12 đến 15%. Nguyên nhân có thế ở người phụ nữ, nhưng cũng có thể do người đàn ông. Hoặc có thể do cả hai. Uớc tính rằng tỷ lệ nguyên nhân vô sinh ở nam giới trong khoảng 30-40%. Phần lớn các nguyên nhân gây vô sinh nam giới là có thể điều trị hoặc phòng ngừa được, vì vậy trang bị kiến thức cũng như sự hiểu biết sâu rộng cho nam giới là điều quan trọng trong việc giảm tỷ lệ vô sinh nam giới. Mặc dù có những tiến bộ trong kỹ thuật và công nghệ hỗ trợ sinh sản, tuy nhiên làm sao để các cặp đôi có thể có con tự nhiên là điều tốt nhất. Do vậy chuyên gia nam học – hỗ trợ sinh sản không chỉ có kỹ thuật lấy tinh trùng. Thay vào đó, chuyên gia vô sinh nam cố gắng tối ưu hóa tiềm năng sinh sản của nam giới và do đó cho phép một cặp vợ chồng thụ thai thành công thông qua việc sử dụng các kỹ thuật sinh sản ít xâm lấn. Viên nghiên cứu hàn lâm Hoa Kỳ công bố nghiên cứu các nguyên nhân gây vo sinh nam giới. Trong đó các nguyên nhân phổ biến nhất là: Giãn tĩnh mạch tinh, tắc nghẽn hệ thống dẫn tinh trùng, ẩn tinh hoàn, không có tinh hoàn, vô sinh do miễn dịch, rối loạn xuất tinh, suy tinh hoàn...
Từ khóa: Các nguyên nhân vô sinh nam giới: nguyên nhân tiền tinh hoàn, nguyên nhân tại tinh hoàn, tác dụng phụ của thuốc, giãn tĩnh mạch tinh, ẩn tinh hoàn, tinh hoàn lạc chỗ, khối u tinh hoàn, Thuốc và vô sinh.
 
Nguyên nhân vô sinh hiếm muộn ở nam giới được chia thành ba nhóm nguyên nhân chính. Lấy tinh hoàn làm mốc xác định thì ba nhóm nguyên nhân đó lần lượt là: Trước (tiền) tinh hoàn, Tại tinh hoàn, Sau (hậu) tinh hoàn.
 
Nguyên nhân vô sinh nam giới “trước tinh hoàn”
Suy sinh dục giảm nồng độ Gonatrodopin
Suy sinh dục giảm nồng độ Gonatrodopin ảnh hưởng đến khả năng sinh sản ở nhiều cấp độ. Sản xuất tinh trùng bị ảnh hưởng nghiêm trọng do thiếu tesyosterone và thiếu các hocmone kích thích từ tế bào mầm. Do đó, tế bào Sertoli và ống inh tinh không phát huy hết chức năng. Chức năng tình dục cũng bị tác động tiêu cực như rối loạn cương dương, rối loạn xuất tinh và suy giảm ham muốn tình duc nặng nề. Có rất nhiều nguyên nhân gây nên tình trạng suy sinh dục với giảm nồng độ Gonatrodopin. Phổ biến nhất là tăng Prolactin, liệu pháp điều trị bằng thuốc, tổn thương tuyến yên. Đặc biệt là hội chứng Kallmann- là một hội chứng hiếm gặp với tình trạng suy sinh dục và giảm khả năng khứu giác.
 
Tăng Prolactin máu.
Tăng Prolactin máu có thể là nguyên nhân gây giảm sản xuất GnRH. Trực tiếp gây nên tình trạng suy sinh dục, đặc biệt nhất là suy giảm chức năng cương và ham muốn tình dục. Đó là các triệu chứng phổ biến của nam giới mắc chứng tăng prolactin máu. Mặc dù hai hội chứng galactorrhea và gynecomastia cũng gây ra những biểu hiện này.
Prolactin tăng cao có thể là thứ yếu do nhiều nguyên nhân khác nhau. Phổ biến nhất trong số này là prolactinoma (u tuyến yên lành tính), thường phát sinh từ tuyến yên. Thườn tình trạng prolactinomas ở nam giới biểu hiện bằng các triệu chứng khối choán chỗ và rối loạn thị giác và đau đầu. Không đặc hiệu như ở nữ giới.
Có nhiều nguyên nhân quan trọng khác gây tăng prolactin máu. Prolactin tăng trong suy thận, cũng như ở bệnh nhân suy giáp và xơ gan. Nồng độ prolactin cũng có thể tăng trong một số bệnh toàn thân như lupus ban đỏ hệ thống, viêm khớp dạng thấp, bệnh celiac và xơ cứng hệ thống.
Nhiều loại thuốc làm tăng mức độ prolactin, đặc biệt là những thuốc ngăn chặn tác dụng của dopamine, như thuốc chống loạn thần.
 
Dược lý
Nhiều loại thuốc có tác dụng phụ gây suy sinh dục giảm Gonatrodopin. Như Estrogen và Progesterone có thể gây giảm nồng độ Testosterone máu do gây feedback ngược tới trục hạ đồi tuyến yên- tinh hoàn.
Cần sa và ma túy là một trong những nguyên nhân được biết đến gây giảm nồng độ testosterone bằng cách gắn cạnh tranh với các receptor testosterone tại trục hạ đồi tuyến yên. Cả Ethanol và Cannabinoids đều ức chế bài tiết GnRH tại vùng dưới đồi. Chất chủ và đối kháng với LHRH được sủ dụng để điều trị ung thư tiền liệt tuyến, dậy thì sớm và phẫu thuật chuyển đổi giới tính. Đều là các nguyên nhân gây suy sinh dục sâu sắc ở nam giới. Thuốc đối kháng LHRH trực tiếp và trực giác làm giảm nồng độ LH và FSH. Chất chủ vận LHRH tạo ra trạng thái kích thích mạnh mẽ, không giống như nhịp sinh học sinh lý của kích thích LHRH bình thường, có tác dụng làm giảm bài tiết LH và FSH.
 
Hội chứng Kallmann
Hội chứng Kallmann hiếm gặp, ảnh hưởng tới 8000- 10000 dân số Hoa Kỳ. Đó là một hội chứng có biểu hiện là mất khứu giác và suy sinh dục. Nhiều khiếm khuyết di truyền dẫn đến hội chứng Kallmann. Những biệu hiện này diễn ra do một cơ chế, đó là các tế bào thần kinh tiết GRh không di chuyển đến vùng dưới đồi. Thiếu các tế bào thần kinh này ở vùng dưới đồi dẫn tới thiếu bài tiết GnRH và do đó bị suy sinh dục.
 
Suy sinh dục tăng Gonatrodopin
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất của suy sinh dục tăng Gonatrodopin là hội chứng Klinefelter. Đây là hội chứng do bất thường số lượng nhiễm sắc thể với bộ nhiễm sắc thể là 47 XXY. Klinefelter ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới bằng cách thay đổi sự sinh tinh trùng cả trực tiếp và gián tiếp bằng cách thay đổi môi trường nội tiết tố. Có một điều thú vị rằng nồng độ nội tiết tố nam giới trong hội chứng  Klinefelter bình thường cho đến khi trẻ dậy thì. Đến tuổi dậy thì nồng độ testosterone tăng đến mức bình thường rồi ở mức cao nguyên. Khi trưởng thành nồng độ Testosteron thường ở dưới mức bình thường. Các nghiên cứu trên thế giới cho thất rằng có sự teo tinh hoàn (thoát triển) với sự ohast triển của cơ thể, các tế bào sertoli tăng sản nhưng chức năng giảm sút. Klinefelter cũng ảnh hưởng trực tiếp tới sự sinh tinh trùng.
Top