Phẫu thuật không đau cần những gì?

02/01/2017 | ThS.BS Nguyễn Đình Liên, BVĐHY Hà nội | 816 lượt xem
  
Phẫu thuật không đau là như thế nào?
Không có phẫu thuật hay thủ thuật ngoại khoa nào mà không gây ra cảm giác đau đớn, khó chịu, căng thẳng cho bệnh nhân. Phẫu thuật không đau đớn là một điều mong muốn mà loài người đang phấn đấu. Nhưng để giảm thiểu sự đau đớn, khó chịu mà bệnh nhân phải gánh chịu khi thực hiện thủ thuật, phẫu thuật ngoại khoa đang dần được hiện thực hóa và đạt được nhiều tiến bộ.
 
Vết mổ sườn thắt lưng
Hình ảnh: Cắt nhiều cơ, thần kinh ở vùng sườn thắt lưng 
Các phương thức giảm đau đớn trong ngoại khoa gây mê:
  1. Trước phẫu thuật:
  • Giải thích, tư vấn tâm lý.
  • Dùng thuốc ngủ an thần  tối ngày trước phẫu thuật.
  • Để bệnh nhân an tâm, tin tưởng, hạn chế sự lo lắng, lo âu, sợ hãi trong và sau phẫu thuật.
  1. Trong phẫu thuật:
  • Can thiệp vô cảm đường tủy sống: Sử dụng các thuốc gây tê tiêm vào dịch bao quanh tủy sống. Thuốc gây mất cảm giác đau nông, sâu của bệnh nhân đồng thời gây liệt tạm thời chức năng vận động vùng thuốc chi phối.
  • Can thiệp vô cảm đường thở: Thuốc hấp thu qua đường thở ngấm vào máu và có tác dụng ức chế thần kinh trung ương, bệnh nhân được ‘ ngủ tạm thời và quên đi đau đớn’.  Chức năng hô hấp của bệnh nhân được điều khiển bằng hệ thống máy móc bên ngoài.
  1. Sau phẫu thuật:
  • Giảm đau đường tĩnh mạch: Sử dụng các loại thuốc tiêm vào hệ tĩnh mạch.
  • Giảm đau đường  tiêu hóa: Sử dụng các loại thuốc  uống dạng viên nén, viên nang, dạng dịch đi vào đường miệng hoặc các loại thuốc tan rã, ngấm qua niêm mạc đi từ hậu môn – trực tràng.
  • Giảm đau bằng phóng bế thần kinh – màng cứng: Sử dụng thuốc dạng dung dịch để truyền thấm vào hệ thống thần kinh ngoại vi; ức chế cảm giác đau của bệnh nhân.
  1. Liệu pháp tinh thần:  Sử dụng bằng lời nói, hình ảnh, âm thanh, ánh mắt,… giúp bệnh nhân quyên đi đau đớn.
Sử dụng các phương pháp phẫu thuật hạn chế đau đớn:
  1. Sử dụng đường mổ nhỏ, ít xâm lấn:  Hạn chế sử dụng các đường mổ lớn, tàn phá cân, cơ tổ chức và cắt đứt nhiều dây thần kinh vận động, cảm giác. Thực hiện các đường mổ nhỏ, ít xâm lấn để hạn chế tối đa sự tàn phá  cơ thể, cơ quan mà vẫn đạt được mục tiêu cũng làm cho bệnh nhân một tâm lý an tâm, giảm được đau đớn, tăng khả năng vận động sớm sau mổ,…
  2. Sử dụng đường mổ theo các hốc, xoang tự nhiên:  Lợi dụng các hốc, xoang, ống tự nhiên của cơ thể. Phẫu thuật viên có thể tác động trực tiếp vào vùng tổn thương và hạn chế tàn phá cơ quan, tránh tối đa được “ vùng cảm giác’’ nhằm hạn chế đau đớn, dấu được sẹo mổ.
Ví dụ: Mổ cắt trĩ theo phương pháp Longo; mổ cắt amydal, cắt polyp mũi, bóc hạt xơ dây thanh.
  1. Phẫu thuật nội soi: Với những vết rạch nhỏ ≤ 1cm để đưa dụng cụ vào khoang ổ bụng, lồng ngực, khoang ngoài phúc mạc… tiến hành các thao tác ngoại khoa nhằm giải quyết tổn thương, phục hồi giải phẫu sinh lý. Phẫu thuật nội soi đạt được những mục tiêu mà bệnh nhân mong muốn: Giảm đau tối đa, tăng tính thẩm mỹ do hạn chế được diện tích sẹo mổ….
Mổ nội soi nang niệu rốn
Hình ảnh: 3 vết mổ nhỏ cho bệnh nhân vị nang niệu rốn
Ví dụ: Phẫu thuật nội soi ổ bụng cắt ruột thừa viêm, túi mật….
  1. Phẫu thuật nội soi qua các đường từ nhiên:  Với những dụng cụ tiên tiến, nhà ngoại khoa chuyên ngành có thể đi theo các ống, khoang tự  nhiên để điều trị các bệnh lý tồn tại trong lòng ống như: Sỏi, u,… mà không để lại sẹo trên da bệnh nhân như mổ mở, mổ nội soi thông thường.
Phẫu thuật nội soi cắt u tuyến tiền liệt
Ví dụ: Cắt u bàng quang nội soi ngược dòng đường niều đạo; cắt polyp đại tràng qua nội soi ống tiêu hóa,…
Do vậy để phẫu thuật hạn chế gây ra đau đớn thì bác sĩ gây mê – giảm đau và phẫu thuật viên luôn có sự trao đổi về chuyên môn trên bệnh nhân cụ thể nhằm tìm ra liệu trình vô cảm phù hợp nhất với phương pháp phẫu thuật.
Top